Podstawowe surowce

Podstawowe surowce

Jak wiadomo, surowce, z jakich korzysta każdy kowal są metalami. W niniejszym artykule pominę materiały służące do wykończenia detalu jak i te, które są pomocne, a czasami nieodzowne przy specyficznych obróbkach oraz metale nieżelazne w celu skupienia się jedynie na rodzajach stali. Aby nie zadręczać czytelnika normami i składem chemicznym, opiszę jedynie jej właściwości użytkowe i obróbki oraz z jakich materiałów ogólnodostępnych możemy ją pozyskać w celu uzyskania konkretnego detalu.

NÓŻ OGÓLNOUŻYTKOWY

Pierwsza styczność młodych adeptów sztuki kowalstwa zaczyna się w momencie chęci pozyskania noża wykutego własnymi dłońmi. Dlatego przy wyborze materiału nie warto sugerować się cechami końcowymi materiału, a jego łatwymi parametrami obróbki. Na temat właściwości, jakie powinien mieć nóż można by wiele dywagować. Są fora specjalizujące się w tej mitologii. Grono osób twierdzi, że czym twardszy nóż tym lepszy. Prawda jest taka, że najczęściej nóż, który jest bardzo twardy jest też wyjątkowo kruchy. Wyjątek stanowią specyficzne stale, których nie polecam początkującym kowalom (nie mylić z nożorobami).  Można poprawić odporność na pękania oraz uzyskać wysoką twardość poprzez odpowiednie hartowania lub np. wgrzewanie w ostrze stali o większej twardości.

Najlepszą stalą do wytworzenia noża dla żółtodzioba jest stal sprężynowa, natomiast najlepszym materiałem, z której ją można pozyskać jest resor piórowy bądź sprężyna z amortyzatora. W przypadku sprężyny problem może stanowić jej rozwinięcie dla niewprawnych rąk. Ostrza z tej stali są wytrzymałe na pękania. Jest również możliwość uzyskania z niej sporej twardości, choć warto zaznaczyć, że łatwo pokrywają się rdzą.

NÓŻ SPECJALISTYCZNY

Od takiego noża najczęściej nie wymagamy dużej wytrzymałości, a wysokiej twardości. Jak w przypadku noża typu skalpel. Dlatego też, do tego typu noży polecam stal narzędziową bądź łożyskową. Ze stali narzędziowej wykonane są np. pilniki, natomiast łożyskowej, jak sama nazwa wskazuje jest wykorzystywana przy produkcji tocznych. Jednak z uwagi na większą zawartość węgla należy bacznie obserwować temperaturę detalu ze względu na możliwość wypalenia się z między wiązań owego pierwiastka.

KRZESIWO KOWALSKIE

Tego typu detal musi być wykonany ze stali wysokowęglowej. Takiej jak narzędziowa lub łożyskowa.

SIEKIERA LUB CIOSŁO

Wbrew pozorom siekiera powinna być przynajmniej średnio-twarda. Jednak ze względu na masywność, jaką możemy ją obdarzyć nie musi mieć twardości w innym miejscu, takim jak krawędź tnąca. Z tego powodu siekiery obdarza się jedynie zahartowanym ostrzem. Co daje możliwość wykorzystania stali nieulegającej hartowaniu, czyli np. stali konstrukcyjnej wykorzystywanej przy produkcji wszelkich płaskowników, prętów kwadratowych, kątowników itp. Jednak warto zaznaczyć, iż trzeba dogrzać kawałek hartownej stali, która będzie odgrywać rolę ostrza. Niestety nauka spajania stali przy wykorzystywaniu tradycyjnych metod zajmuje sporo czasu, dlatego też lepszym wyborem jest zbrojeniówka lub stal sprężynowa.

KLESZCZE KOWALSKIE BĄDŹ OGÓLNOUŻYTKOWE

Tego rodzaju narzędzie ze względu na obciążenia, jakie przenosi musi być wykonane ze stali, która ulega hartowaniu, choć samych kleszczy się nie hartuje. W tym przypadku, dobrym wyborem jest stal zbrojeniowa lub sprężynowa.

DROBNE ELEMENTY UŻYTKOWE TYPU HAKI NA KOCIOŁEK

Tego typu ekwipunek może być wykonany praktycznie z każdego rodzaju stali. Natomiast należy pamiętać o wytrzymałości danego gatunku. W zależności od właściwości, detal musi być masywniejszy lub delikatniejszy.

ELEMENTY KONSTRUKCYJNE TYPU RUSZT BĄDŹ TRÓJNÓG NA OGNISKO

Ze względu na gabaryty owych konstrukcji, należy wybrać stal typu sprężynowa. Jednakże w przypadku kontaktu z wysoką temperaturą ogniska trzeba uważać na szybkie schłodzenie elementu, z uwagi na możliwość uszkodzenia stali.

DETALE DEKORACYJNE TYPU WISIOREK

W takim przypadku możemy wykorzystać każdą stal. Należy jednak pamiętać o uleganiu korozji przez dany materiał. Chyba, że zamierzamy dbać o daną ozdobę.

NACZYNIA DO GOTOWANIA LUB SMAŻENIA

Ze względu na warunki, w jakich wykorzystywane będzie naczynie np. patelnia, nie należy korzystać ze stali łatwo-hartownalnych. Dobrym materiałem jest stal konstrukcyjna. Tego samego typu, które są wykorzystywane do pokrywania dachów. Najlepiej wykorzystać blachę o grubości około 2mm.

Aby zidentyfikować kawałek stali nieznanego pochodzenia, możemy pokusić się o próbę obróbki takiej jak kucie na zimno, na gorąco oraz szlifowanie. Każdy rodzaj stali daje inny rodzaj iskier. Aby nauczyć się odróżniać gatunek stali podczas obróbki potrzebne jest doświadczenie. Jednak można to skrócić do dwóch zdań. Długa, czerwona iskra nierozbryzgująca się to stal o małej zawartości węgla. Natomiast krótka iskra, która rozbryzguje się daleko nie odlatując od kamienia to stal wysokowęglowa.

Tagged , , , .

Kowal z przeszło 10-letnim stażem. Ślusarz i spawacz. Najwięcej przyjemności sprawia mu wyrób narzędzi tradycyjnymi metodami, bez korzystania z dobrodziejstw dzisiejszych elektronarzędzi. Cierpi na wieczny natłok pomysłów, jak i nadpobudliwość konstrukcyjną. Co chwile rozpoczynając nowy projekt z pogranicza techniki cieplnej, mechanicznej czy wszelkiej innej na jakiej w danym momencie się skupił. Z czytelnikami chętnie dzieli się technikami, które każdemu pozwolą na stworzenie własnego małego ekwipunku jak również małych rzeczy pięknych. Uchyli rąbka tajemnicy jakim otoczony jest pradziejowy fach. Adam jest raczej pochmurnym człowiekiem i dopiero przy bliższym poznaniu zyskuje uśmiech. Pisząc dla Leśnego Rzemiosła oczywistym jest, że dzieli się tym, co potrafi najlepiej, czyli kuciem stali, obróbką termiczną czy wyrobem praktycznych narzędzi.

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

dziesięć − 7 =